Handtekening in lood

(27ste jaargang, nr. 4, juli/augustus 2021)

Dit nummer komt na acht maanden online beschikbaar.

Voordat de Industriële Revolutie ambachtelijk vakwerk door massaproductie verdrong, lieten handwerkslieden graag hun merkteken achter op hun werk. Trotseerloodjes, bedoeld ter bescherming van dakspijkers tegen inwatering, zijn daarvan een voorbeeld. Soms zit daarachter een bijzonder verhaal. Dat is het geval met een loodje waarop ‘H.G. Born’ staat, een Leeuwarder loodgieter die ondanks een beroerde start van zijn leven zakelijk furore maakte.

Beschamende marine

(27ste jaargang, nr. 3, mei/juni 2021)

Dit nummer komt na acht maanden online beschikbaar.

Was de marine van de Republiek in vroeger eeuwen een geduchte wereldmacht, eind 18de eeuw was van die reputatie niet veel over. Het land was bezet door Franse revolutionaire troepen en om hen een halt toe te roepen, vielen Engelse en Russische troepen in augustus 1799 de Noord-Hollandse kust aan.

Schrikken in Japan

(27ste jaargang, nr. 2, maart/april 2021)

Dit nummer komt na acht maanden online beschikbaar.

In het tot ver in de 19de eeuw extreem gesloten Japan hadden Nederlanders bij hoge uitzondering een piepkleine handelspost: Deshima. In 1809 werd Jan Cock Blomhoff daar magazijnmeester, later ‘opperhoofd’. Zijn vrouw was Titia Bergsma, geboren aan de Nieuwestad in Leeuwarden. Titia’s aanwezigheid in Japan was een sensatie: was een buitenlander in Japan een bezienswaardigheid, een vrouwelijke buitenlander was ongekend.

Lutske, de weduwe van Dekema

(27ste jaargang, nr. 1, januari/februari 2021)

Dit nummer komt na acht maanden online beschikbaar.

Onverwacht kreeg Yme Kuiper lucht van een heel bijzonder schilderij van Lucia van Unia, in particulier bezit. In Fryslân legt hij uit wat het schilderij ons vertelt over de Friese adellijke wereld halverwege de 17de eeuw. Over hertrouwen, over opdrachtschilderen bij een rite de passage zoals de jonge weduwe Lucia doormaakte en vooral: hoe zag haar Dekema State er in 1661 uit?
Fryslan Friese marine

Friese marine

(26ste jaargang, nr. 6, november/december 2020)

Dit nummer komt na acht maanden online beschikbaar.

Het typisch Nederlandse gebrek aan historische kennis is met redelijk succes in het onderwijs bestreden met invoering van zogeheten ‘canons’. Hapklare verhalen, onmisbare ‘vensters’ op de geschiedenis. Zo’n canon is er nu ook voor de Marine.

Voorbeeldig maar vergeten

(26ste jaargang, nr. 5, september/oktober 2020)

Dit nummer komt na acht maanden online beschikbaar.

Graaf Willem Lodewijk, ‘omkesizzer’ van Willem van Oranje, werd op 23-jarige leeftijd in Friesland diens zaakwaarnemer en na de moord op Oranje stadhouder. Die jeugdigheid plus de chaotische omstandigheden – volop oorlog met de Spanjaarden, een twistzieke bestuurscultuur, oplopende religieuze spanningen – verhoogden het risico op brokken.